Fjölmiðlanefnd hefur komist að þeirri niðurstöðu að Ríkisútvarpinu hafi verið óheimilt að kosta sjónvarpsþáttinn #12stig, sem sýndur var á RÚV 23. febrúar 2019. Þá er það niðurstaða nefndarinnar að Ríkisútvarpinu hafi verið óheimilt að rjúfa sama þátt með auglýsingum.

Málið var tekið til efnislegrar meðferðar á grundvelli kvörtunar f.h. Símans hf., þar sem kvartað var yfir því að Ríkisútvarpið hefði brotið gegn 3. mgr. 7. gr. laga um Ríkisútvarpið laugardaginn 23. febrúar með því að rjúfa dagskrárliðinn #12stig með auglýsingum. Um var að ræða spjallþátt í sjónvarpssal, þar sem rætt var við alla innlendu keppendurna sem komnir voru í úrslit í undankeppni Eurovision-söngvakeppninnar, Söngvakeppninni, en þátturinn var sýndur viku fyrir úrslitakeppnina hér á landi.

Í áliti fjölmiðlanefndar segir að í svörum Ríkisútvarpsins hafi verið vísað til fyrri samskipta við nefndina í tengslum við breytingar á auglýsingareglum RÚV árið 2017. Líkt og þá hafi komið fram, og vikið sé sérstaklega að í ákvörðun fjölmiðlanefndar nr. 1/2017, hafi RÚV tiltekið spjallþættina Alla leið sem dæmi um afleidda dagskrá sem heimilt væri að kosta, þar sem þeir tengdust með beinum og afgerandi hætti kostuðum stórviðburðum, sem Söngvakeppnin og Eurovision-söngvakeppnin sannarlega væru. Hafi það engum mótbárum sætt af hálfu fjölmiðlanefndar. Fram kom að Ríkisútvarpið hefði talið að þátturinn #12stig tengdist Söngvakeppninni með sama beina og afgerandi hætti og Alla leið tengdist Eurovision-söngvakeppninni og félli því undir undantekningarheimild laga til kostunar íburðarmikilla dagskrárliða. Vísaði Ríkisútvarpið m.a. til sjónarmiða um réttmætar væntingar vegna fyrri samkipta við nefndina.

Samkvæmt lögum um Ríkisútvarpið er einungis heimilt að kosta íburðarmikla dagskrárliði annars vegar og innlenda íþróttaviðburði og umfjöllun um þá hins vegar. Í niðurstöðu fjölmiðlanefndar kemur fram að nefndin telji þáttinn #12stig falla utan hugtaksins íburðarmikill dagskrárliður í skilningi laga um Ríkisútvarpið. Ekki sé um að ræða stórviðburð á borð við Eurovision-söngvakeppnina, HM eða EM í handknattleik eða knattspyrnu eða Ólympíuleika, heldur innlent dagskrárefni sem tekið var upp í sjónvarpssal með litlum tilkostnaði. Ekki hafi komið fram nægilega haldbær rök sem réttlætt geti að þátturinn hafi verið kostaður og rofinn með auglýsingum.

Það er því álit fjölmiðlanefndar að kostun sjónvarpsþáttarins #12stig þann 23. febrúar sl. hafi verið óheimil og hafi Ríkisútvarpið þar með brotið gegn 2. mgr. 7. gr. laga um Ríkisútvarpið nr. 23/2013. Þá hafi miðlun þáttarins jafnframt farið í bága við 3. mgr. 7. gr. sömu laga þar sem hann var rofinn með auglýsingum.

Með vísan til 3. mgr. 17. gr. laga um Ríkisútvarpið og sjónarmiða um réttmætar væntingar Ríkisútvarpsins um fyrirsjáanleika í stjórnsýsluframkvæmd, með vísan til fyrri samskipta við nefndina, var ákveðið að falla frá sektarákvörðun í málinu.

Álit fjölmiðlanefndar nr. 7/2019